Gdy podczas ulewy woda szybko spływa z dachów i utwardzonych placów, kanalizacja deszczowa musi przyjąć duże ilości opadu w krótkim czasie. Dach retencyjny pozwala część tej wody czasowo zatrzymać i odprowadzać wolniej. W rozwiązaniu błękitno-zielonym dodatkową rolę odgrywa roślinność. Takie dachy mogą wspierać gospodarowanie deszczówką, ale nie każdy z nich automatycznie zwiększa powierzchnię biologicznie czynną.
Jak działa dach błękitno-zielony?
W dachach zielonych retencyjnych warstwy roślinne współpracują z elementami służącymi do magazynowania i odprowadzania deszczówki. W zależności od systemu układ obejmuje ochronę przed przerastaniem korzeni, warstwy zabezpieczające, drenażowo-retencyjne, filtracyjne, substrat i roślinność. Część wody zostaje czasowo zgromadzona, część jest pobierana przez rośliny lub odparowuje, a nadmiar odpływa w kontrolowany sposób.
Jak zaprojektować retencję i odwodnienie?
Pojemność magazynowania wody to tylko jeden z parametrów projektu. Trzeba jeszcze określić, jak szybko ma ona odpływać, jakie obciążenie może przenieść konstrukcja oraz co stanie się podczas bardzo intensywnego opadu. Wpusty powinny pozostawać dostępne do kontroli, a nadmiar wody musi mieć bezpieczną drogę odpływu awaryjnego. Ważny jest też stan napełnienia systemu przed kolejnym deszczem: po wcześniejszych opadach część pojemności retencyjnej może być już zajęta.
Czy dach retencyjny zalicza się do powierzchni biologicznie czynnej?
Nie zawsze. Warstwa służąca wyłącznie do magazynowania wody nie wystarczy, by zaliczyć dach do powierzchni biologicznie czynnej. Istotne są warunki umożliwiające naturalną wegetację i wymagania obowiązujących przepisów. Przy przygotowaniu dokumentacji trzeba dodatkowo odróżnić pojęcie „powierzchni biologicznie czynnej” z regulacji planistycznych od „terenu biologicznie czynnego” w przepisach techniczno-budowlanych.
Jak obliczyć TBC? Przykład dla działki 2000 m²
Przyjmijmy działkę o powierzchni 2000 m². Projekt przewiduje 300 m² kwalifikującej się zieleni na gruncie oraz 400 m² dachu zielonego, który spełnia warunki zaliczenia w 50%. Do obliczeń przyjmujemy więc 300 m² z gruntu i 200 m² z dachu. Razem daje to 500 m² powierzchni biologicznie czynnej, czyli 500 ÷ 2000 × 100% = 25% działki. To przykład pokazujący metodę, nie wymagany udział zieleni dla każdej inwestycji.
Przy obliczaniu powierzchni biologicznie czynnej trzeba stosować definicję właściwą dla danej inwestycji i sprawdzić ustalenia planistyczne. Przepisy uwzględniają m.in. możliwość naturalnej wegetacji roślin i retencji wód opadowych. Pozwalają też zaliczyć 50% kwalifikujących się powierzchni tarasów i stropodachów o powierzchni co najmniej 10 m². Samo wykonanie dachu zielonego nie przesądza jeszcze o sposobie jego uwzględnienia w bilansie.
Jakie błędy projektowe są najważniejsze?
Najpoważniejsze pomyłki dotyczą obciążeń i odwodnienia: pominięcia ciężaru wody oraz mokrego substratu, braku dostępu do wpustów lub niewłaściwego rozwiązania odpływu awaryjnego. Osobnym błędem jest zaliczenie całej powierzchni dachu zielonego do TBC bez sprawdzenia warunków prawnych. Gdy dach retencyjny planuje się już na etapie koncepcji, łatwiej skoordynować konstrukcję, hydroizolację, roślinność i gospodarkę deszczówką.
